• 6 oktober 2014
Scholing en opleiding in de schoonmaak, een belangrijk onderwerp dat u als werkgever vanuit juridisch en financieel perspectief regelmatig bezighoudt. U heeft daar vast regelmatig vragen over. Vragen zoals:
  • “Wat moet ik verplicht doen aan scholing voor mijn personeel?”
  • “Kan ik mijn personeel verplichten om te participeren?”
  • “Hoe vaak moet ik mijn werknemers de kans geven een diploma te halen of de opleiding met een positief resultaat af te ronden?”
  • “Hoe zit het met de kosten als mijn personeel er met de pet naar gooit?”
  • “Waartoe kan ik mijn personeel verplichten als de door mij gewenste opleidingen niet door de RAS worden voorgeschreven?”
  • “Wat te doen als mijn werknemer kort nadat de dure opleiding is afgerond, vertrekt naar de concurrent?”
Een hoop vragen die we in zijn algemeenheid zullen trachten te beantwoorden in deze blog zodat u een stuk wijzer en er hopelijk beter van wordt. Verplichting tot opleiden? Er zijn verschillende grondslagen te benoemen voor de verplichting van een werkgever tot het opleiden van haar schoonmaakpersoneel. Er zijn ten eerste de zogenaamde contractuele grondslagen. Verder zijn er ook wettelijke grondslagen waaruit een plicht tot opleiden voor de werkgever is af te leiden. Een keiharde verplichting is er nog niet maar die komt er wel vanaf 1 juli 2015. Daarover leest u aan het einde van dit artikel. Contractuele grondslag voor plicht tot opleiden: Er zijn twee contractuele grondslagen die leiden tot een opleidingsplicht.
  1. Verplichte cao opleidingen.
In de schoonmaakbranche hebben de sociale partners hebben met elkaar afgesproken in de cao schoonmaak- en glazenwassersbedrijf (cao smb) om het Nederlands taaltraject en de (basis)-vakopleiding verplicht te stellen. Dit is vastgelegd in de artikelen 36 en 38 van de cao smb. Het gaat om de volgende opleidingen:
  • Het Nederlandse taaltraject indien de werknemer onvoldoende Nederlands spreekt (minimaal taal niveau A2, daar zijn testen voor)
  • De basisvakopleiding voor algemeen schoonmaakonderhoud met als aanvullende modules gezondheidszorg, hotels-recreatie, particulieren, thuiszorg en onderwijs.
  • De basis vakopleiding voor specialistische schoonmaakonderhoud zijnde:

-  Glasbewassing -  Gevelreiniging -  Calamiteiten -  Voedselverwerkende industrie -  Transport -  Vloeren

Als werkgever in de schoonmaak betaalt u daar ook opleidingspremies voor aan de stichting Raad voor Arbeidsverhoudingen Schoonmaak- en Glazenwassersbranche (RAS) die dat weer via vergoedingen voor de genoemde opleidingen terug geeft. Verder dan deze opleidingen verplicht te stellen gaat de cao niet. De rest is aan u om te bepalen doch wel met inachtneming van de wettelijke kaders.
  1. Afspraken op bedrijfsniveau over opleidingen.
Het kan zijn dat u zich als werkgever verbonden heeft in uw eigen arbeidsdocumentatie om uw mensen op een bepaalde manier op te leiden. Er zal dan een opleidingsverplichting- en programma zijn ontwikkeld per functie. Dat zal uiteraard niet gebeuren zonder dat u verdere afspraken maakt met uw personeel over de te behalen resultaten en kosten daarvan.   Wettelijke grondslagen voor de plicht tot opleiding. Verplichting vanuit goed werkgeverschap. Op grond van goed werkgeverschap kan een werknemer vorderen dat deze conform de branche normen wordt opgeleid. Dat zal nu nog minimaal de basis vakopleiding en het Nederlandse taaltraject betreffen maar afhankelijk van de omstandigheden en functie die iemand heeft kunnen dat ook de verdiepings- of specialistische opleidingen betreffen. Goed werkgeverschap en de scholingsplicht van 1 juli 2015. Op 1 juli 2015 wordt een keiharde wettelijke scholingsplicht van werkgevers ingevoerd. Het nieuwe artikel 7:611a BW luidt: "De werkgever stelt de werknemer in staat scholing te volgen die noodzakelijk is voor de uitoefening van zijn functie en, voor zover dat redelijkerwijs van hem kan worden verlangd, voor het voortzetten van de arbeidsovereenkomst indien de functie van de werknemer komt te vervallen of hij niet langer in staat is deze te vervullen." Concreet brengt deze plicht met zich mee dat werkgevers hun werknemers in staat stellen scholing te volgen die noodzakelijk is om de eigen functie goed te kunnen uitvoeren. Tevens brengt deze plicht omscholing of bijscholing met zich mee ter voorkoming van werkloosheid als de eigen functie komt te vervallen door bijvoorbeeld een reorganisatie of de werknemer de functie niet meer aankan. Daarbij dient de werkgever zo ver te gaan als redelijkerwijs van hem kan worden gevergd. Waar de grens ligt van het redelijke zal van de financiële en organisatorische situatie van elke werkgever op zich afhangen. 
Door deze verplichtingen expliciet in de wet op te nemen kunnen aan het niet naleven daarvan (vergaande) consequenties worden verbonden. Zo zal ontslag van een disfunctionerende werknemer niet zijn toegestaan als de werkgever niet aan de scholingsplicht heeft voldaan. Dat geldt ook voor een ontslag van een werknemer van wie de functie is komen te vervallen als de werkgever in het kader van de herplaatsing te weinig aan scholing heeft gedaan of de mogelijkheden daartoe niet heeft onderzocht. In de schoonmaak betekent dit dat u absoluut geen ongeschoold en slecht Nederlands sprekende werknemers meer kunt laten rondlopen en dat u zeker ook verdere stappen tot scholing moet maken na het verplichte taaltraject en de basisvakopleiding. Gemaakte scholingskosten werken dan immers ook weer in uw voordeel. Het wordt straks mogelijk om op basis van (nog te formuleren)algemen maatregel van bestuur de gemaakte scholingskosten van de verschuldigde transitievergoeding af te trekken bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst. Benut ook de RAS subsidies optimaal. Daar betaalt u ook de RAS premies voor. Verplichting vanuit Arbowetgeving en 7:658a BW. De werkgever is vanuit de Arbowet en de wettelijke zorglicht voor een veilige en gezonde werkplek (7:658a BW) verplicht zijn werknemers zodanig op te leiden dat deze de opgedragen taken veilig kunnen verrichten. Dit ter voorkoming van beroepsziektes en bedrijfsongevallen. Hiermee weert u o.a. de werkgeversaansprakelijkheid jegens werknemers af op grond van artikel 7:658a BW af. Zie hiervoor mijn drieluik in 2013 in het branche blad Clean Totaal nrs. 1, 2 en 3/4, 2013. Een veilige en gezonde werkmethodiek geldt net zo goed voor een algemene schoonmaakmedewerker die trappenhuizen reinigt of vloeren schrobt en niet alleen ook voor een specialistische schoonmaker die OK’s en laboratoria reinigt of een glazenwasser die glazen liftschacht reinigt. Het gaat hier voornamelijk om de basisvakopleidingen en het taaltraject. Grondslagen voor de verplichting van werknemers tot het volgen en behalen van opleidingen. Ten eerste zult u de verplichting van uw werknemer tot het volgen en het behalen van een opleiding moeten regelen in de contractuele afspraken met de werknemer bij aanvang van het dienstverband. Het is daarom van belang om een opleidingsverplichting- en programma binnen uw arbeidsdocumentatie te hebben geregeld per functie en daar concrete verplichtingen tegenover te stellen en duidelijke afspraken over te maken. Wilt u hulp bij het opstellen van de juiste afspraken in uw arbeidsdocumentatie hierover dan kunt u ons complete arbeidspakket voor de schoonmaak leasen (al vanaf € 27,- euro per maand) zie www.thelegalsafe.nl Verder bevat artikel 36 van de cao smb nu de keiharde verplichting voor de werknemer om het taaltraject en de basis vakopleidingen te volgen. Helaas staat er niet, te behalen. Puntje van kritiek op de huidige cao tekst. Het zou nota bene een aandachtspunt worden volgens Clean Totaal (zie online artikel op Clean Totaal Site d.d. 27 mei 2013) bij de onderhandelingen maar helaas is het voor de werkgevers slecht geregeld. Gelukkig is er ook nog zoiets als het wettelijk verankerde beginsel van goed werknemerschap ex 7:611 BW en het werkgever instructierecht ex 7:660 BW op basis waarvan een werkgever zou kunnen afdwingen dat een werknemer niet alleen de opleiding volgt maar ook daadwerkelijk zou moeten behalen. Praktische tips.
  1. Het voorgaande betekent dat u in feite nu al bewuster en actiever dan ooit zult moeten zijn met het nadenken over een opleidingsbeleid en -programma’s per functiegroep om de voornoemde nadelen te voorkomen bij ontslag. Voorop staat natuurlijk het voorkomen van ontslag omdat u beter bent dan te concurrent omdat u uw personeel tot professionele mensen heeft opgeleid!
  1. Neem zeer concrete bepalingen op in uw arbeidsdocumentatie over de opleidingen waarvan u wilt dat ze door uw personeel gevolgd worden en koppel daar de inspannings- en resultaatsafspraken aan vast en eventuele disciplinaire maatregelen aan het niet naleven daarvan. Ook kunt u afspraken maken over de terugbetaling door werknemers van de niet verplichte cao opleidingen. U wilt enerzijds investeren maar anderzijds niet dat een concurrent daarvan profiteert als uw werknemer ontslag neemt vlak nadat hij die opleiding heeft afgerond.
  2. Bewaar alle correspondentie en facturen rondom de opleiding van uw personeel zodat u kunt aantonen dat u er alles aan gedaan heeft om uw personeel te scholen en hun arbeidsmobiliteit te vergroten na ontslag.
  3. Zorg dat u bijhoudt of laat bijhouden of uw personeel verplichte diploma’s behaald en bouw dossier op als personeel in gebreke blijft.
  4. Leg individuele opleidingsafspraken met een werknemer altijd vast in een opleidingsovereenkomst. Meestal geldt dat voor het hoger management zoals rayonleiders, objectleiders, managers bedrijfsbureau’s etc. Koppel er een studiekosten beding aan zodat u de investeringen kunt terug eisen als uw werknemer vroegtijdig opstapt of zelfs overstapt naar een concurrent (omdat u geen concurrentiebeding hanteert maar alleen een relatiebeding).
_MG_0214_3profielfoto linkedin katja mali fotografie Heeft u vragen, hulp of assistentie nodig inzake dit onderwerp, bel me vrijblijvend op 020-3450152 of mail me op hvercammen@thelegalcompany.nl     Mr Hella Vercammen, juridisch specialist schoonmaakbranche bij The Legal Company en juridisch redactielid Clean Totaal   Te volgen op Cleantotaal.nl via linkedin,  en twitter

Over dit blog

Door middel van dit blog willen wij u informeren en op de hoogte houden van alle ontwikkelingen op gebied van opleidingen, innovaties en wetenswaardigheden binnen de schoonmaakbranche en Carling Opleidingen.

Twitter feed laden...